Vissen met de paravaan

Ebe van der Land

(2009)

Een lekker visje is niet te versmaden en ook nog eens goed voor de gezondheid. Als je op zee vaart, en de stuurautomaat zijn werk doet, heb je alle tijd om er eens ééntje te vangen. Niet met de hengel, maar met een paravaan.

De paravaan is een vistuig dat je achter je schip voorttrekt. Het bestaat uit een sleeplijn, een klein plankje en een vislijn. Als je het plankje aan de sleeplijn in het water laat zakken zal deze door de schuin afgezaagde voorzijde al bij geringe snelheid onder water verdwijnen. De vislijn, die aan de achterzijde is bevestigd, duikt daarmee ook onder en zo ben je klaar om een visje te verschalken.

Beet

Vooral makreel is een gemakkelijk te vangen vis. Op zee, al dicht bij de kust, zwemmen ze in scholen. De vislijn met haken en veren (veerpaternoster) is een zeer effectief, eenvoudig en goedkoop middel om een lekker maaltje makreel binnen te halen. Als het vistuig onder water is dan wordt dit stabiel meegesleept. Op het moment dat de makreel zich in de haak vastbijt, wordt de loop van het plankje verstoord en zal dit aan de oppervlakte verschijnen. Het teken dat je beet hebt.

Nu kun je beginnen met het binnenhalen van je vangst. Om te voorkomen dat de lijnen in de knoop raken is het handig om de sleeplijn op te rollen of het binnengehaalde deel weer uit te vieren zodat het achter je schip in het water blijft liggen. Het plankje leg je vervolgens aan dek en dan kun je beginnen met het binnenhalen van de vislijn. Eerst zal je vier a vijf meter vislijn zonder haken hebben maar dan doemt het probleem op. Als er meerdere haken aan je lijn zitten dan loop je de kans om bij het pakken van die spartelende lekkernij een lege haak in je kleding of handen te krijgen. Pas dus goed op. Let ook op dat de lijnen/haken niet verstrikt raken in je kussens, rond je helmstok of stuurautomaat. Nog erger wordt het als een haak zich vastzet in de bikini van de schippersvrouw.

Bereiden

Die spartelende vis zou je in een af te sluiten ton met water kunnen doen. Niet in de putsemmer, want daar springt ie gewoon uit. Maar een scherp zakmes doet ook wonderen. Kop eraf, buik open maken en in één beweging met je duim de ingewanden eruit. Klinkt wat onsmakelijk maar daarna is je visje meteen klaar voor bereiding. Het slachtafval zet je overboord. Meeuwen vinden het heerlijk.

Een makreeltje roken is misschien wel het lekkerste maar op een schip niet zo heel praktisch. Een kleine gasbarbecue met deksel doet het ook goed. Span aluminiumfolie over het rooster en leg daarop je visje die je tevoren lekker hebt ingesmeerd met viskruiden. Je kunt de buik dichtmaken met een satéprikker zodat de kruiden ook aan de binnenkant blijven zitten.

Nu is het een kwestie van af en toe keren en al gauw is je maaltje klaar.

Hoe maak ik die paravaan zelf?

Zaag een plankje van ongeveer 19 cm lang en 9 centimeter breed. De voorkant schuin je af onder een hoek van 45 graden. De dikte is 8 mm.

Aan de voorkant boor je twee gaatjes in de lengteas op 3,5 en 5,5 centimeter. In diezelfde lengteas, maar dan op 2,5 centimeter van de achterkant, één gaatje. Door de twee voorste gaatjes haal je een dikke lijn (vliegertouw of dikke vislijn) waaraan je de sleeplijn kan bevestigen. Door het achterste gaatje haal je de sleeplijn. Je kunt hiertussen nog wartels bevestigen zodat je snel van lijn kunt wisselen als deze onbruikbaar zou raken. Het scheelt in ieder geval veel geknoop. Voor de sleeplijn kun je nylon lijn gebruiken van een paar millimeter dik. Haalt wat gemakkelijker binnen dan een dikke vislijn.

Ik vaar nooit op zee

Vaar je niet op zee maar vindt je vissen leuk?
Probeer eens een dikke brasem te vangen. Het is niet zo’n populaire vis want hij is erg slijmerig. Je kunt hem misschien wel eten maar zelfs de lekkerste kruiden maken hem niet smakelijk. Maar hij is gemakkelijk te vangen en zo’n grote vis binnenhalen oogst vaak nog wel wat bewonderende blikken van toeschouwers.
Brasems worden tot wel 90 cm groot.

De brasem leeft vlak boven de bodem in niet al te diep water. De meeste havens waar wij komen voldoen daar wel aan. De vis zoekt zijn eten op de bodem dus daar moet je aas ook liggen. Een dikke vlok brood of een stuk aardappel is goed genoeg voor deze veelvraat.

Lokvoer

Om deze slijmjurk naar je aasje te lokken kun je eenvoudig een zak lokvoer kopen in een hengelsportwinkel. Je maakt dit aan met water in een soepkommetje uit de kombuis. Gooi een paar dikke klonten op je visstekje en de pret kan beginnen. Op de meeste plaatsen ving ik ze namelijk wel.

Als de brasem toehapt, wil hij zich de eerste minuten nog wel verzetten. Daarna laat hij zich gewillig op zijn kant leggen en sleep je hem zo je schepnetje in. Dat net is wel noodzaak. De eerste keren deed ik het zonder waardoor ik de veel te grote brasem in een veel te kleine putsemmer probeerde te slepen. Als het al lukte dan viel de emmer om in de kuip en moest ik na het onthaken alle slijmerige resten wegpoetsen. Ook lag ik op mijn buik op de wallenkant om de vis in het water te onthaken.

De wet

Helaas moet je in Nederland vissen met een vergunning. Vis is toch van iedereen? Waarom dan een vergunning? Een sportvisakte kost gelukkig maar een paar euro en in veel water, waar je ook met je boot kan komen, is dit voldoende. Op zee hoef je geen vergunning, voor zover bij mij bekend. Als je de vis niet gaat eten, zet deze dan zo snel mogelijk en onbeschadigd terug. Zo kunnen andere vissers er weer plezier aan beleven.

Visgroeten vanaf de Nirvana

Ebe van der Land


Reactie van Gertjan Keuris

  1. Het belangrijkste is de snelheid van het schip. Maximaal drie knopen moet men varen. Bij een hogere snelheid komt de paravaan te hoog in het water te liggen. Zouden de makrelen bij een hogere snelheid wel kunnen bijten?
    Mijn ervaring is van niet.
  2. Houdt een dikke plastic zak bij de hand. Doe de gevangen makreel, als je die tenminste wilt houden en later wilt opeten in deze zak en plaats de zak in de koeling, indien deze is ingebouwd.
    De makreel zal pijnloos zijn leven beëindigen en vers blijven voor een copieuze maaltijd. Het klaarmaken van de makrelen kan zo vaak op een meer daartoe uitgeruste plek plaatsvinden.
  3. Neem voor alle zekerheid viskruiden van de firma Verstegen mee en uiteraard een frisse witte wijn om de hele maaltijd iets feestelijks te geven. De makreel smaakt gebakken ook overheerlijk.
Groetjes,

Gertjan Keuris


Aanvulling van Ebe (via blog CCtjes)

Leuk, de reactie op mijn artikeltje over het vissen met de paravaan. Toch nog een aanvulling. Ik ving makrelen bij Vlieland waar we ruim 6 knopen liepen. De paravaan komt dan wel iets hoger maar die makrelen deert het niets. Ze zwemmen dus sneller dan 6 knopen. Zouden biologen dit weten?

De bewaartip is welkom en mijn biertje zal ik eens vervangen door witte wijn. Misschien moeten we samen eens een visje eten Gertjan.

Ebe van der Land



Vereniging van Compromis en C-Yacht eigenaren